Wykresy – jak czytać popularne świece japońskie?

Gra na giełdzie w nieco poważniejszym wydaniu, wymaga od nas podstawowych umiejętności czytania historii ceny. Standardem na wykresach od lat są wykresy liniowe, słupkowe i charakterystyczne świece japońskie, które, choć pojedynczo są bardzo proste do odczytania, w szerszej perspektywie mogą sprawiać niemały problem. Wyjaśnijmy działanie świec i sposoby interpretacji danych, które nam przekazują, by przyswoić podstawy giełdy.

Każda ze świec japońskich niesie ze sobą cztery ważne wiadomości.

Choć wykresy świecowe na pierwszy rzut oka mogą wydawać się trudne do odczytania, w rzeczywistości każda z nich zawiera jedynie cztery informacje:

  • o — cena otwarcia świecy
  • z — cena zamknięcia świecy
  • cw — cień górny: najwyższa przyjęta cena — reprezentuje poziomy, na których przyjęto zlecenia przed zamknięciem ceny.

Długie cienie górne w świecach wzrostowych mogą świadczyć o słabości kupujących i na odwrót — długi cień górny świecy spadkowej jest raczej pożądany, ponieważ sygnalizuje odrzucenie wyższych cen i zwycięstwo sprzedających w walce o dominację na rynku. 

Istotny jest również proces tworzenia się danej świecy, informujący nas o tym, kiedy i w jakich okolicznościach sprzedający zyskali przewagę — można to sprawdzić, obserwując historię ceny na niższych ramach czasowych.

cn — cień dolny: najniższa przyjęta cena — długi cień dolny w przypadku świecy wzrostowej informuje o sile kupujących.

Wykresy giełdowe — jak czytać podstawowe sygnały, które wysyłają nam świece? Umieszczanie świec w kontekście.

Jeśli wykres nazwiemy językiem rynku, jedna świeca jest odpowiednikiem słowa, a formacja świecowa — związkiem frazeologicznym. Tak jak w przypadku wspomnianych elementów, świece i ich formacje mogą zostać osadzone w niezliczonej ilości kontekstów i zależnie od nich, mniej lub bardziej, zmieniać swoje znaczenie. Ostatnia świeca w przedstawionej w powyższej sekwencji, w pojedynkę reprezentowałaby niewielką dominację kupujących, którzy jednak są bardzo słabi i w najbliższym czasie prawdopodobnie utracą kontrolę nad rynkiem. W kontekście przedstawionej sytuacji jest ona jednak dość istotnym sygnałem, ponieważ informuje nas, że po bardzo agresywnej wyprzedaży, kupujący byli na tyle silni, by powstrzymać sprzedających. W takiej sytuacji należy mieć na uwadze możliwą korektę ze względu na wyczerpanie momentum spadkowego lub utratę przewagi i odwrócenie tendencji.

Przyjrzyjmy się teraz bardziej złożonemu przykładowi.

Sytuacja przedstawia wybrany ciąg wahań ceny na rynku Bitcoina.

A

Sprzedający nie byli w stanie wykorzystać swojej przewagi, co skończyło się dość istotnym odrzuceniem niższych cen. Następnie, po świecy reprezentującej niezdecydowanie rynku, do gry wkroczyli umiarkowanie silni kupujący ze sporym momentum, które popchnęło cenę wyżej, zostawiając w tyle złapanych w pułapkę sprzedających – A1.

Obszar A może być potraktowany jako tzw. order block, ze względu na sporą absorpcję, która miała na nim miejsce. Przez to długie cienie w blokach B – B1 oraz C – C2, interpretujemy jako testy bloku A, na którym najprawdopodobniej przyjęto zlecenia instytucjonalne.

B

Przy pierwszej świecy, sprzedający próbują odzyskać kontrolę nad rynkiem, co prowadzi do chwilowego powstrzymania wzrostów. Sekwencja trzech następnych świec sugeruje równowagę ze wskazaniem na kupujących, którzy szykują się do wybicia ceny – B1.

Szczególnie istotna jest ostatnia świeca w obszarze — długi cień dolny reprezentuje agresywne odrzucenie niższych poziomów cenowych.

C

Kupujący wciąż kontrolują rynek, mając jednak pewne problemy z popchnięciem ceny wyżej – C1. Ostatnia ze świec jest kolejną z prób wejścia do gry sprzedających, jednak cień odrzucający niższe poziomy odzwierciedla brak zainteresowania spadkami.

D

Kupujący zyskują wyraźną przewagę i przezwyciężając niewielkie trudności (umiarkowanie długie, górne cienie), konsekwentnie windują kurs. Pod koniec sekwencji, rynek daje znać o możliwym niezdecydowaniu ceny i osłabnięciu momentum.

E

Pojawia się pierwsza istotna korekta. Nie widać jednak sygnałów odwrócenia trendu. Świece wzrostowe zamykają się, niemalże nie zostawiając cieni, spadkowe — wykazują słabość sprzedających poprzez wyraźne odrzucenia niższych poziomów- E1.

Jeśli chcesz grać na giełdzie, podstawowa umiejętność czytania świec nie wystarczy.

Kiedy zaczynamy granie na giełdzie, czytanie price action będzie fundamentem wiedzy, która pomoże nam przetrwać na rynku. Z czasem zrozumiesz jednak, że interpretacja sygnałów wysyłanych przez świece jest szeroko wykorzystywana przez banki na giełdzie, które manipulują ceną. Innymi słowy — napotkasz sytuacje, gdy rynek “wydrukuje” ciąg świec, które przeciętny trader na giełdzie odbierze jako jasny sygnał do zawarcia transakcji w konkretnym kierunku. Będzie to jednak sygnał fałszywy, który pozwoli większym instytucjom zbudować płynność w konkretnych obszarach rynku i otworzyć lub zamknąć duże pozycje kosztem jego uczestników. 

W miarę pogłębiania wiedzy należy więc poszerzać wachlarz swoich umiejętności o prawidłowe czytanie danych na temat wolumenu obrotowego i zrozumienie bardziej skomplikowanych sekwencji świec na różnych ramach czasowych, co uchroni nas przed wpadnięciem w typowe pułapki.